Sint-Pieters-Heurne, Hinnisdael, Henisdael : een gedachtegang.

Wat volgt is een gedachtegang die in mijn hoofd zit en die ik toch graag aan U wil laten kennen. In Vechmaal zag ik laatst een richtingaanwijzer Sint-Pieter-Heurne en dacht bij mezelf Heurne dat is toch niet Horne zoals men nu dit gehucht benoemt. Wat volgt is een "longshot" met enkele overeenkomsten.

In het landelijke Vechmaal was er vroeger (13^e eeuw) een klein grafelijk leen met de naam Sint-Pieters-Heurne, kortweg Horne genoemd. In de Sint-Pieterskapel lagen grafstenen van de heren van Heurne. Ze waren waarschijnlijk de stichters van de kapel. Waar komt de naam Sint-Pieters van? Als we zouden aannemen dat de heren van Heurne afkomstig waren. Heurne is een gemeente bij Oudenaarde. De heren van Heurne en Eine werden ze genoemd. De heren van Eine waren beren (baronnen) van Vlaanderen en hadden aanzien. Te Heurne had de Sint-Pietersabdij van Gent veel invloed. De naam Sint-Pieterskapel ligt dan voor de hand.

Hoe komen Oostvlamingen terecht in Vechmaal? Dit was niet zo verwonderlijk in de Middeleeuwen. Dit gebeurde door huwelijksbanden of ruiling bijvoorbeeld. De heren van Heurne en Eine waren verwant met de familie van Peteghem en deze met de Berthout. Ene Berthout (Mechelen) huwde met de dochter van de graaf van Loon. Gilles de Hinnesdael bezat in 1191 het kasteel van Fumal met enkele boerderijen daar rond. Fumal was een naamse enclave in het prinsbisdom Luik. Dorpen waren zo vaak opgesplitst in verschillende heerlijkheden, zo ook Vechmaal. Een paar honderd meter verwijderd van de loonse heerlijkheid Sint-Pieters-Heurne lag de loonse heerlijkheid Henisdael. Wie was er eerst de van Heurne of de Hinnisdael? Wat is het verband tussen de op elkaar gelijkende wapenschilden? De familie Hinnisdael heeft er steeds naar gestreefd de heerlijkheid Sint-Pieters-Heurne in te palmen wat hun ook gelukt is.

Gilles de Hinnisdael vergezelde Filips van den Elzas, graaf van Vlaanderen, bij de derde kruistocht. Ze stierven beiden te Akko in 1191. Ook de loonse graaf nam deel aan deze kruistocht. Terwijl hij het goed Henisdael van de graaf van Loon in leen had. Nu ja, buiten het kasteel en de boerderij was er nog 5 bunder grond. Maar hij was eigenlijk verplicht als leenman zijn leenheer te volgen. Dit kan maar te verklaren zijn dat Gilles een hogere verplichting had tegenover de graaf van Vlaanderen. Speelde hier Oost-Vlaamse banden een rol. Het wapenschild van de Hinnisdael is te bezichtigen te Versailles in de tweede zaal van het kruisvaardersmuseum.

Een relict uit die dagen is te bezichtigen in de Sint-Pieterskapel, de grafsteen van Daniël van Horn (gestorven in 1298).

De tekst in de rand van de grafsteen was als volgt "die Elizabethe obiit Daniel de Hurne anima eius requiescat in pace" Het krullen haar en het gladgeschoren gelaat maakt een jeugdige indruk. De uitsparingstechniek wijst op de hoge rang van de ridder. Daniël van Horn was ridder en baanderheer. Baanderheer was een hogere rang in de ridderstand. Hij had meerdere ridders die hem moesten vergezellen als het nodig was. Hij stierf op 19 november 1298, op het feest van de H.Elizabeth. Hij was de zoon van Herman van Hinnisdael en Catherina van Horn, edelvrouwe van Sint-Pieters-Horn en de kleinzoon van Gilles, heer van Fumal. Hij huwde met Machtildis van Sassenbroeck en had kinderen.